بخت خفته ،بخت بیدار

داستان هشتم: بخت خفته، بخت بیدار

بابام واتی ژه گُ درزمون شاعباس یه حجی ابوالقاسم بازرگونی بی یه گُ رواصفئون نمره اول بی یو. ازدارایی وملک وکیه یو وکربه وهرچی سرومد بازرگون اصفئون بی یه. یه رو ژن ووچه شاعباس شنده رو کربه تجارت ،پارچه بی رینند. حجی به احترام خوژ یووه قئه پارچه را خو اونا بکرو.یه توپ حریر آرووه ونم گز آینی .وگیرووه گُ حریرا گز کرو.سه چارگز گُ اوشمارو وه .نم گز إمرووه. شاگرداژا ووه : یه نم گز بین باره. حریرا گز کرو وه وتووه به ژن شاعباس. بعدازاین گُ زینجی شاعباس حریراژ گوم بای یه وگیرو. وکربه کی شو.حجی شاگرداژا واژ کرو وه و ووه: هیچ پارچه نازک تراز حریر نئو.هیچ جی سفت تراز آیین نئو. واین نم گز گُ از پارچه حریر بئمرا.بخت مو بو. وای یوفت. و ره را گیرووه از کربه کی یووه. هرکی بئژ رسووه وتعریف واحوال پرسی کرووه.همین واتیژ بی یه : نم گز بئمرا. تا شووه به کی یه برسو. هرکی سلوماژ کرته بیه.همین قئه ژ واته بی یو گُ: نم گز بئمرا. شووه بر کیه را ژنووه.کاکاآ ینده واینده : آرو آقا زو تشریفادون بارته کی یه. وووه: نم گز بئمرا. شووه رو کی یه . کنیزا ینده جلواژ واینده : آقا قلیونادون گووه. وووه: نم گزبئمرا. ژناژ یووه .وووه: آقا ! آرو کنیزا گوشتاژون کوفته ای یه.خورش بپه شند. یانه سنگی بترکا. حجی ووه: نم گز بئمرا. صوبا صاح ینده واینده : دوتاد ناژ وا بکرا.وووه: نم گز بئمرا. پِس سین ینده واانده : دوتاد بمرت. حجی ووه: نم گز بئمرا. صوبا ینده واینده : پیراد دیم تالار دکفت وبمرت.حجی ووه: نم گز بمئرا. روربین ینده واینده : امبار توپ شال کشمیریا وترمه زمردیات دگیراو وبسوت. حجی ووه: نم گز بئمرا. رویی بین ینده واینده : کارون تجارت خبراژ بارته گُ: دوزا قافله ژون بژنته هرچی مال التجاره بو.بژون به.حجی ووه: نم گز بئمرا. رویی بین خبرآرنده گُ: لا رو ورساروکئرزاکفته .همه ژ بمالئه.حجی ووه: نم گز بئمرا. رویی بین ینده واینده : دوز گله ورمه همه ژا ببرته. حجی ووه: نم گز بئمرا. تامعروف بووه به دیونگی .وهمه مردوم واتیژون بی یه گُ: حجی ابوالقاسم چل بی بی یه. همین گُ اومی بی یه روکیچه.وچه ها سنگاژون بی خوس بی یه. وحجی واتیژ بی یه : نم گز بئمرا. تابعدازیک سال هیچی بر حجی نمونووه. حتی چور وچخار ژناژ جی فراته بووه. و حجی همه ژ واتی بی یه : نم گز بئمرا.یه چو رو درون نیشته بی یه او. دور درون اسووه.ونووه یه چی إبی نئو. درون مثل مچد بی بی یه. و ژناژ خو یه پرن لفه لفه ای نیشته گیه کرووه. صاحب افتو گُ ژنووه.پا وسر برئنه کیه ده کی یووه. سربیابون نووه وشووه. هردیار رسئه بیه .مردم گردبیه بی اندون وهرچی یکی ژون پرسئه بی یه.واتی ژ بی یه : نم گز بئمرا.دلاژون براژ سوتی بی یه وواتی ژون بی یه : این بیچاره چِلو. یه خوراکی ژون تئه بی یه .خورتیی ژ بیه. همینطور ده به ده .وشئر به شئر ،دیواربه دیوارشی یه بی یه او وواتیژ بی یه : نم گز بئمرا. تااین گُ رسووه به شئر کشمیر. نم فرسنگی شئر ونووه. یه باغی او. خیلی خسه بی یه او. وپاآژ پر توول واوول بی یه او.شووه سئه بر باغ خوشووه. یه بار یه سوواری یووه برباغا ژنووه. باغون یووه ووه: چی چی وای یه؟وووه:زوقون شا یووه باغ. باغون دس پاچه بووه.ونووه یه ادم کون برئنه وسر وریش دگورائه برباغ ورتو. واژاژ کئرووه.وووه: إ پیرمرد کثیف چزو یاده خوشی یه ای؟زوقون شا یووه. تااین قاژ کرته بی یه. ونووه شا وارد ببو.باغون دسپاچگی وهولناکی حجی را رو باغاژ کرووه و رو یه برگی دم باغ قئماژ کرووه. شا یووه وشووه رو باغ. گردش کرووه ووگرتووه. شووه. باغون یووه سر حجی لختی رو برگی کی ژارووه. بروژه روباغ وپرسووه: تو که به؟ کووا در بی یه ای؟ نونادگووه؟ اووادگووه؟ حجی وووه: نم گز بئمرا. باغون شووه نون آرووه وراژ نووه.خرووه. و وووه: من زوقون چون سالورواین باغ درآن.سالی دودس رخت موتنده. و غذا هرچی بخران. بئم تنده. واون درخت یوز بله جی گُ کونج باغو.یوزاژ از مئو.گُ برپیل روجیبام فراشانه. مو این درخت یوزا به تو بخشانه. واین دودس رختاجی ُ گُ باباشا به موتووه یه دس ساژا تانه تو وپوش. وخوراک هرچی بخره بئد تانه. حجی یاده اوزوناژ داغ بووه واین یک کلمه را وووه گُ: درخت یوزا به نوم مو مکه گُ اوشکووه. باغون ووه: درخت از تواو.ایشالله نئوش کووه. حجی دوباره ووه: نم گز بئمرا. و ورس سووه بناکرووه کومک باغون کرو. علف وعلوف هرزه باغابژنو.تاشوم. شوم باغون نوناژ تووه .خرووه وخوشنده. صاح گُ از خو وروسنده .باغون ووه: درخت یوز به اوشکئه. یووه حجی را ووه. درخت یوز به این کهنی به اوشکئه. حجی وووه: نم گز بئمرا. همین جور حجی باین سال رو باغ دربی یه. وکومک باغوناژ کرته بی یه. بعداز باین سال باغون بشواوسر باغ. بیژدی درخت یوز گُ باین سال پیش ازاین به اوشکئه بو وژون وته. چارتا نوشه ایژراژ بروفته. بومه حجی ژ بوات گُ: درخت یوز چارتا نوروناژ إته.حجی اوژوناژ داغ ببه وبژوات : نم گز دروس بو. و یه پوز خندیژ بکه. یه رو پیش خدمت شا یووه وباغون ووه گُ : چارتا دس سه گل خیلی ایژیر و پاکیزه دبند.فوری باره برشا دیم میز نم. شا یه میمون رودروسی دار دارو. باغون حجی را وووه: این چارتادس سه گلا تودبند.به ونان سلیقد چطوری یو.حجی بیچاره چوندین سال گل کاری وگلخونه ژ دارته بی یوخیلی ذوق این کاراژ دارته بی یه او وایژیر بلد بی یه. وروسووه چارتا دس سه گل ایژیر ومقبیل بندووه. دیم ردیف خوژ. سور خو سور زردخوزرد.اسبه خو اسبه .ایژیرو به ردیف بندووه. تا پیشخدمت برووه ور ملکه. ملکه فکری بی یو گُ این باغون آما گُ هیش بار دس سه گل به این ایژیرگی نبس سه ای یه. و بژببه دیم میزاژ نا. یه سئت بعداژ شا خو ایلچی ایرون بشویندون سر میز.شا در دس سه گلا اسا خیلی خوشاژ اومه. یه دس سه گلاژ وگیت وبیژاسا وایلچیژ بوات گُ: این باغون کشمیری چوندی خوش ذوق وخوش سلیقه او. ایلچی بژوات: این کار ایشون نئه او.وباغون شوما کشمیری نئو.اصفونی او.به جئت این " اینجور دس سه گل مختص گلکارا اصفونی یو. شابژوات: خیر .باغون مو کشمیری یو. باباژ جی کشمیری بو و کی یه زم خوم بو. ایلچی عرض کئرووه: خیراینکار اصفونی یو. شاتعجب کئرو وووه: بشید باغونا باریداژ. شنده : باغونا وایندژه شاتوژ گووه. باغون وزووه شووه ور شا. سرفرازاژ آرووه.شا به باغون وووه: این دس سه گلاد تو دبس سه؟ وووه: بله .قربونادبشان. شاوووه: راس بوا یکی بین جی کومک توژ که؟وووه: مو یه برا داران گُ سی سال ایرون در بی یه.زوقون باین سالو بومه او ور مو. شابژوات : چزو این باین سال به مودنوات گُ جیره و مواجباژا إتان. باغون عرض کرووه: خجالتام کشایی یه .شا بژوات : بشه بارژ. بشو بارتاژ حضور شا. شا بژوات : تو برا باغونه؟ عرضاژ که: بقول خوژ باغون بله. ایلچی در حجی گُ اسا.حجیژ بشناسا. بیژدی این همون حجی ابوالقاسم بازرگونو.اما فکری بو گُ چطو حجی به این مندرسی بی بی یه وبومه او کشمیر. شا حجیژ مرخصاژ که. بژات : بشه. صوبا براد جیره ومواجب قرارتانه. حجی بشو.شا ایلچیژ بوات گُ: این برا باغون خیلی محجوب واصیل وآبرودار بنظر مو اومه. ایلچی فرصت گیراژ اومه .عرضاژ که:این اسماژ حجی ابوالقاسمو وچون سال إمسامو بو.ونمره اول بازرگون اصفون بو. نزونان چطو بی بی یه گُ زوقون تینی لشکه ومندرس بی بی یه او. شا دلاژ بسوت.بژوات : بشید باغونا خو براژ بارید. پیشخدمتا بوس اندون وباغوناژون خو حجی بارت حضور شا. شا باغوناژ بوات: قصه این حجی را اول تا زوقون بوا. باغون قضیه ژ پاکا به شا عرض که گُ: این سئه دزار باغ ورتا و مو بم به روباغ وزوقون باین سال هرچی پرسشام ازون کرته فقط جواب موژ واتی یه : نم گز بئمرا. تا آرو گُ درخت یوز سوز بی بی یه بو.بخندا واوژوناژ داغ ببو وبژوات : نم گز درس ببو. شااز خوژ حجی وی پرسا: حجی متل خوژا اول تا آخر به شا عرضاژ که. و بناژ که اشک از چشاش برژو.شا پیشخدمتاژاژ بوات: بژبرید حموم. لباس ازاون ویتر بئژ وپوشنید.وباریداژ.موگومه این حجی را وزیراژ کران. حجی سین گُ دربارد کی یومه. پیشخدمتاژ بوات گُ: نم سئت مرا مهلتام اتید تا این گُ بشان خو رفیق باغونام یه خودافظی بکران و بیان. بژون وات : بشه. حجی بشو بر باغاژ بژنت. باغون بومه داغاژ نا. حجی باغوناژ بوات گُ : تو به مو خیلی خبید بکرته.مو در وزارتام هرچی داربان نصفیژا تو تانه. باغون بژوات : مو آخرا عمرامو وعلاقه به یه چی نداران. برابن گُ نه ژن داران نه وچه. وچارتا دیزی اشرفیم رواین باغ بیوسه. ژر خاک درو .مو این چارتا دیزی اشرفی را بخشانه به تو گُ هرو وخت مو بمرته یان .خودمورا غسلام اته وکفنام کره وبه خاکام بسپاره. و حجیژ ببه سر دیزیا. حجی بژوات : زوقون گُ ایناد موتا.دوتا چنگه ژا وگیرانه " سر حموم انعوم به پیشخدمتا اتان .و دوتا چنگه اشرفیاژ وگیت. رو جیباژاژ رت و دس ودیم باغوناژ ببوساو خودافظی ازاژ که و باغ د کیومه. بشو حموم. سراژاژ بتراشا. چرکاژ بکه.لباس خبیژ وپوش. بومه ورشا.شا اذناژ اتا . اینیشت. ایلچیژ بوات گُ: این حجی شوما زوقون وزیر آمائو. قلمدون وزارتا بارتاژون. ور حجی ژون نا. شا بژوات: مو یه دوت پش پرده عفت داران .گوم دوتاما به ژنگی به تو اتان. حجی بژوات : مو ژن داران.شا بژوات : اون ژناد زوقون پیر بی بی یه. و بفرسنه خوعزت واحترام رو تخت روناژ نند وبارانداژ و یادر بو. خانوم بله دوت مو بو. مجلس عقداژ آراسته که. دوتاژاژ اتا به حجی. حجی بژفرسنا اون ژن پیشینه ژا خو جا وجلال بارتاژون. بعداز یه سال شا بمرت وحجی گُ ولی عهد بو، دیم تخت سلطنت اینیشت.

شاعر وووه:

چو آید به موئی اش توانیش بست /توانی کشید

چو برگشت زنجیرها بگسلد/برگسست/بگسلید

این متل حجی قاسمو.وی وشت

منبع: کتاب زبان گزی نوشته ویلهلم آیلرس

ترجمه : حسن حق شناس جزی